IPO – Một hình thức giúp các công ty và doanh nghiệp huy động vốn được rất nhanh, công ty có thể đạt được tính thanh khoản cao kèm theo giá trị gia tăng về sau khi IPO. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều người đang rất mơ hồ, chưa hiểu IPO là gì? Điều kiện cần có để ipo là gì? Doanh nghiệp được và mất gì từ ipo?… Nếu bạn đang băn khoăn những câu hỏi xung quanh chủ đề ”IPO” thì bài viết này dành cho bạn đó. Cùng theo dõi nhé…

IPO là gì?

IPO là viết tắt của từ ”Initial Public Offering” tiếng việt có nghĩa là ”Phát hành công khai lần đầu”. Thuật ngữ này có nghĩa là việc một công ty lần đầu tiên huy động vốn từ cộng đồng, bằng việc phát hành các cổ phiếu hoặc đưa cổ phiếu lên sàn chứng khoán lần đầu của các công ty.

Khái niệm này được hiểu là một số lượng nhà đầu tư đủ lớn với giá trị chứng khoán chào bán cũng đủ lớn. Sau khi phát hành lần đầu ra công chúng, một công ty cổ phần sẽ trở thành công ty đại chúng (hay công ty cổ phần đại chúng).

Mục đích của IPO là gì?

Qúa trình IPO phục vụ cho rất nhiều mục đích khác nhau chẳng hạn như:

  • Khẳng định vị thế và uy tín đối với doanh nghiệp của mình trước công chúng, từ đó góp phần làm gia tăng giá trị thương hiệu và uy tín của doanh nghiệp đó.
  • Thu hút được nhà đầu tư lớn từ cộng đồng nhằm phục vụ cho việc kinh doanh và mở rộng quy mô doanh nghiệp.
  • Hoạt động cổ phần hóa góp phần thu hút nguồn nhân lực tiềm năng, xây dựng đội ngũ nhân viên giàu năng lực cho doanh nghiệp.
  • Quá trình IPO có thể coi là bước đệm phục vụ cho các quá trình sáp nhập và mua lại các doanh nghiệp nhỏ tiềm năng.

Điều kiện cần có để IPO


Điều kiện IPO tại việt nam

Theo luật chứng khoán, việc chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng sẽ được thực hiện theo những phương thức sau đây:

  • Công bố thông tin về việc chào bàn cổ phiếu lần đầu ra công chúng qua phương tiện thông tin đại chúng, kể cả Internet.
  • Chào bán cổ phiếu cho ít nhất một trăm nhà đầu tư trở lên, không kể nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp.
  • Phải chào bán cổ phiếu cho một số nhà đầu tư không xác định.

Để chào bán cổ phiếu ra công chúng. Doanh nghiệp Việt Nam phải đáp ứng đủ những điều kiện sau:

  • Vốn điều lệ của công ty tại thời điểm đăng ký chào bán phải tối thiếu 10 tỷ đồng tính theo giá trị hiện hành.
  • Hoạt động kinh doanh của công ty năm trước năm đăng ký IPO phải có lãi, đồng thời không có lỗ lũy kế tính đến năm đăng ký chào bán.
  • Có kế hoạch rõ ràng và phương án sử dụng vốn của công ty thu được từ đợt chào bán cổ phiếu được đại hội cổ đông thông qua.

Điều kiện IPO tại Mỹ 

Qúa trình IPO lên sàn chứng khoán Hoa Kỳ được quy định bởi Ủy ban Chứng Khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC). Để được niêm yết lên sàn, các công ty buộc phải đạt được những yêu cầu chung sau đây:

  • Công ty phải có tối thiếu 1.250.000 cổ phiếu giao dịch công khai khi niêm yết, bao gồm cả cố phiếu được nắm giữ bởi giám đốc hay lãnh đão.
  • Gía chào bán tại thời điểm niêm yết tối thiểu phải là 4 USD, tuy nhiên công ty có thể đạt tiêu chuẩn nếu mức giá đóng cửa thay thế ở mức 3 USD/cổ phiếu hoặc 2 USD/cổ phiếu nếu như công ty đáp ứng được những yêu cầu khác.
  • Phải có ít nhất ba nhà tạo lập thị trường, tổ chức hay cá nhân cho cổ phiếu.

Ngoài những yêu cầu trên công ty phải đáp ứng được một trong những tiêu chuẩn sau:

Tiêu chuẩn 1: Thu nhập 

  • Công ty phải có lợi nhuận trước thuế trong 3 năm liền kề trước đó ít nhất là 11 triệu USD, trong 2 năm trước ít nhất là 2.2 triệu USD và không năm nào trong 3 năm trước đó bị lỗ ròng.

Tiêu chuẩn 2: Dòng tiền

  • Công ty phải có dòng tiền ít nhất là 27,5 triệu USD trong 3 năm gần nhất, không có dòng tiền âm trong bất kỳ 3 năm trên. Ngoài ra, vốn hóa thị trường trung bình của công ty trong 12 tháng trước phải đạt ít nhất 550 triệu USD và doanh thu trong năm trước đó phải đạt tối thiếu 110 triệu USD.

Tiêu chuẩn 3: Doanh thu 

  • Các công ty có thể không cần đáp ứng yêu cầu về dòng tiền nếu vốn hóa thị trường trung bình của công ty trong 12 tháng qua đạt ít nhất 850 triệu USD và doanh thu trong năm tài chính trước đó đạt ít nhất 90 triệu USD.

Tiêu chuẩn 4: Tài sản & vốn chủ sở hữu 

  • Các công ty có thể không cần xem xét các yêu cầu về dòng tiền và doanh thu, giảm yêu cầu về vốn hóa thị trường xuống 160 triệu USD nếu tổng tài sản của công ty đạt ít nhất 80 triệu USD và vốn chủ sở hữu của cổ đông chiếm ít nhất 55 triệu USD.

Sau khi công ty được niêm yết trên thị trường, nó phải duy trì được các tiêu chuẩn nhất định để tiếp tục giao dịch. Nếu không đáp ứng được các thông số kỹ thuật theo quy định bởi sở giao dịch chứng sẽ dẫn tới việc hủy bỏ niêm yết.

Cách thức chào bán IPO

Cách thức chào bán IPO
Cách thức chào bán IPO

Hiện nay trên thị trường hiện có một số cách thức chào bán IPO chính như sau:

Đấu giá kiểu Hà Lan: Đấu giá kiểu Hà Lan hay còn gọi là đấu giá giảm dần là một hình thức đấu giá mà trong cuộc đấu giá này, một món hàng được chào bán với một mức giá rất cao. Giá ban đầu được đưa ra thường cao hơn rất nhiều so với giá trị món hàng. Sau đó giá được giảm xuống từ từ cho đến khi một trong những người tham gia đấu giá quyết định chấp nhận mức giá hiện tại để đưa ra quyết định trả mức giá đó và trở thành người thắng cuộc.

  • Bảo lãnh cam kết
  • Dịch vụ với trách nhiệm cao nhất
  • Mua số lượng lớn để chào bán lại
  • Tự phát hành.

Do các thủ tục pháp lý phức tạp và chế tài khá chặt chẽ và rắc rối, cho nên mỗi thương vụ IPO thường cần một số công ty khác nhau hỗ trợ, đặc biệt là ở Hoa Kỳ, thường sẽ có các công ty luật, công ty chứng khoán, công ty kiểm toán hỗ trợ.

Cổ phiếu IPO thường được bán cho các nhà đầu tư tổ chức với quy mô lớn. Cổ phiếu này cũng có thể dành ra một tỷ lệ nhỏ cổ phần bán cho các khách hàng cá nhân quan trọng do các công ty bảo lãnh đứng ra dàn xếp.

Ở các thị trường chứng khoán tại các nước đã phát triển, nhà phát hành thường thả lỏng một điều khoản cho phép các nhà bảo lãnh có thể tự ý tăng quy mô phát hành cổ phiếu IPO lên tới 15% so với dự kiến theo kế hoạch đã thống nhất để linh hoạt phản ứng trước nhu cầu thị trường, gọi là phương án greenshoe.

Greenshoe là điều khoản được nhất trí thực thi khi nhu cầu mua của thị trường tăng quá cao, đẩy giá lên, thì việc phát hành thêm tối đa 15% giúp bình ổn giá. Đôi lúc nhà phát hành không đồng ý vì họ không có kế hoạch sử dụng tiền do tăng thêm lượng cổ phần bán ra.

Ưu và nhược điểm của IPO


Ưu điểm của IPO 

Thương vụ IPO mục đích chính nhằm huy động vốn để mở rộng và phát triển công ty. Tuy nhiên, IPO còn rất nhiều những ưu điểm khác nhau nữa như:

  • Mở rộng nhanh chóng và đa dạng hóa vốn chủ sở hữu
  • Giúp cho doanh nghiệp huy động vốn nhanh và nhiều hơn với chi phí vốn thấp hơn.
  • Tăng sự uy tín của công ty, từ đó giúp ích được nhiều cho việc tăng doanh thu và lợi nhuận của công ty.
  • Hoạt động M&A có thể dễ dàng hơn đối với một công ty đại chúng.

Nhược điểm của IPO 

Song song với ưu điểm thì luôn đi kèm với nhược điểm, IPO cũng có những nhược điểm cụ thể như sau:

  • Chi phí: Về mặt pháp lý, marketing, nghiên cứu thị trường tăng lên đáng kể.
  • Dễ bị đối thủ lợi dụng: Việc IPO công ty sẽ cần tiết lộ thông tin tài chính kế toán và nhiều thông tin kinh doanh khác, khiến đối thủ dễ dàng lợi dụng.
  • Lo ngại thị trường không chấp nhận: Nếu thị trường không chấp nhận IPO có thể khiến giá cổ phiếu thấp hơn ngay sau khi chào bán.
  • Khó có thể kiểm soát: Nhà sáng lập sẽ mất quyền kiểm soát công ty vào tay các cổ đông mới.

Danh sách 5 công ty IPO lớn nhất thế giới


Công ty IPO lớn nhất thế giới
Công ty IPO lớn nhất thế giới

Saudi Aramco

Saudi Aramco, tên chính thức là Công ty Dầu Ả Rập Xê Út, thực hiện đợt chào bán công khai lần đầu lớn nhất lịch sử, đã huy động được 25,6 tỷ USD.

SoftBank

Tập đoàn đa quốc gia SoftBank đã huy động 23,5 tỷ USD thông qua IPO doanh nghiệp di động năm 2018 và là đợt chào bán cổ phiếu lớn nhất của Nhật Bản.

Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc

Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc thực hiện IPO năm 2010 tại Hong Kong và Thượng Hải, thu về 22,1 tỷ USD.

Ngân hàng Công Thương Trung Quốc

Ngân hàng Công Thương Trung Quốc (ICBC), lên sàn năm 2006, cũng giao dịch trên thị trường Hong Kong và Thượng Hải, với đợt IPO 21,9 tỷ USD.

AIA Group

AIA Group, một đơn vị thuộc Tập đoàn bảo hiểm AIG của Mỹ, lên sàn giao dịch chứng khoán Hong Kong năm 2010, với giá trị 20,5 tỷ USD.

Những rủi ro tiềm ẩn khi tiến hành thương vụ IPO

Theo nhiều ý kiến của giới chuyên gia nhận định. Việc một công ty thực hiện IPO, mong muốn kiếm được vài tỷ đô và sau đó sánh vai cùng các công ty hàng đầu thế giới. Tuy nhiện, để đạt được thành công đó là một cái giá không hề rẻ. Qúa trình này tốn kém rất nhiều tiền, làm giảm vốn chủ sở hữu, đôi khi các nhà sáng lập chỉ giữ được một phần cổ phần rất nhỏ, thậm chí mất đi quyền kiểm soát của công ty.

Những rủi ro có thể gặp phải khi một công ty triển khai IPO bao gồm:

  • Tất cả các thành viên và ban quan trị phải chịu trách nhiệm nhiều hơn về pháp luật.
  • Hệ thống CNTT mới, dịch vụ tư vấn và ngân hàng đầu tư sẽ làm chi phí tăng gấp đôi hoặc đôi khi là gấp bốn lần.
  • Một khi đã niêm yết trên thị trường chứng khoán, công ty buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định, chính sách mới của chính phủ.
  • Áp lực duy trì tốc độ tăng trưởng đáp ứng mong đợi của nhà đầu tư thực sự là một áp lực rất lớn.
  • Công ty sẽ mất dần quyền kiểm soát hoạt động của công ty.Trong tình huống xấu nhất, một phần của công ty sẽ bị bán lại cho các công ty hoặc tổ chức của đối thủ mà bạn không thể làm gì được.

Lời kết

ok, chắc hẳn khi bạn đọc xong bài viết này thì đã biết được IPO là gì? Ưu và nhược điểm của IPO là gì? Những rủi ro tiềm ẩn khi tiến hành thương vụ IPO rồi đúng không nào? Hy vọng rằng với những chia sẻ của Blog Tiêu Điểm Coin sẽ mang lại thật nhiều những thông tin bổ ích cho bạn đọc.

Nếu bạn thấy bài viết ”IPO là gì? Những rủi ro tiềm ẩn khi tiến hành IPO là gì?” này hay và hữu ích thì đừng quên Like, comment, share + đánh giá 5 sao để ủng hộ mình nhé. Chúc các bạn thành công!


Theo dõi chúng tôi trên: 

Fanpage Facebook: https://www.facebook.com/TieuDiemCoin/


Có thể bạn quan tâm:

0 0 votes
Xếp Hạng Bài Viết Tại Đây!
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments